رفتار مشتری در خرید آنلاین در حال تغییر است و یکی از روشن‌ترین نشانه‌های این تغییر را می‌توان در هند دید. بر اساس گزارش BCG با عنوان Consumers Trust AI to Buy Better. Brands Need to Move Quickly که در ژانویه ۲۰۲۶ منتشر شد، ۶۴ درصد مصرف‌کنندگان هندی از هوش مصنوعی مولد برای تحقیق درباره برند‌ها، محصولات و خدمات در مسیر خرید استفاده می‌کنند. 

این گزارش بر داده‌های BCG Global Consumer Radar استوار است؛ مطالعه‌ای که بیش از ۹ هزار مصرف‌کننده را در ۹ بازار شامل هند، آمریکا، بریتانیا، چین، ژاپن، آلمان، فرانسه، برزیل و مکزیک بررسی کرده است. بر اساس همین مطالعه BCG، استفاده مرتبط با خرید از هوش مصنوعی مولد از فوریه تا نوامبر ۲۰۲۵ در مجموع بازار‌های بررسی‌شده ۳۵ درصد رشد کرده است. هند یکی از نمونه‌های پررنگ این تغییر است، اما داده‌های دیگر بازار‌ها نشان می‌دهد ورود هوش مصنوعی به مسیر خرید دیگر محدود به این کشور نیست. 

۴۷۰۰ درصد رشد در یک سال

یکی از بزرگ‌ترین اعداد مربوط به این روند را Adobe منتشر کرده است. بر اساس گزارش Adobe Digital Insights با عنوان Generative AI-Powered Shopping Rises with Traffic to U. S. Retail Sites، ترافیکی که از منابع هوش مصنوعی مولد به سایت‌های خرده‌فروشی آمریکا وارد شده، در جولای ۲۰۲۵ نسبت به جولای ۲۰۲۴ حدود ۴۷۰۰ درصد افزایش‌یافته است. 

این رقم به رشد ترافیک ورودی از ابزار‌های هوش مصنوعی اشاره دارد و به معنای افزایش ۴۷۰۰ درصدی فروش یا سهم هوش مصنوعی از کل خرید آنلاین نیست. Adobe در همین گزارش اعلام کرده است داده‌های این بررسی بر بیش از یک تریلیون بازدید از سایت‌های خرده‌فروشی آمریکا استوار بوده است. 

بر اساس همین گزارش Adobe Digital Insights، ترافیک ورودی از ابزار‌های هوش مصنوعی در فصل تعطیلات ۲۰۲۴ نسبت به سال قبل ۱۳۰۰ درصد رشد کرد و در Cyber Monday همان سال این رشد به ۱۹۵۰ درصد رسید. Adobe همچنین در ژانویه ۲۰۲۵ رشد ۱۱۰۰ درصدی و در آوریل همان سال رشد ۳۱۰۰ درصدی را ثبت کرد؛ رقمی که در جولای ۲۰۲۵ به ۴۷۰۰ درصد رسید. 

161-retailai-new-site-2

۳۸ درصد قبلاً از AI برای خرید استفاده کرده‌اند

رشد ترافیک تنها نشانه تغییر نیست. بر اساس نظرسنجی منتشرشده در همان گزارش Adobe Digital Insights که بیش از پنج هزار مصرف‌کننده آمریکایی را بررسی کرده است، ۳۸ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند پیش از آن از هوش مصنوعی مولد برای خرید آنلاین استفاده کرده‌اند و ۵۲ درصد نیز گفته‌اند قصد دارند در همان سال از این ابزار‌ها استفاده کنند. 

بر اساس همین نظرسنجی Adobe، ۵۳ درصد کاربران هوش مصنوعی از آن برای تحقیق درباره محصولات، ۴۰ درصد برای دریافت پیشنهاد محصول و ۳۶ درصد برای پیداکردن تخفیف استفاده کرده‌اند. همچنین ۳۰ درصد برای تهیه فهرست خرید، ۳۰ درصد برای پیداکردن ایده هدیه و ۲۹ درصد برای جست‌وجوی محصولات خاص از هوش مصنوعی کمک گرفته‌اند. این داده‌ها نشان می‌دهد نقش فعلی هوش مصنوعی در خرید، بیش از آنکه انجام مستقل خرید باشد، در مرحله تحقیق، مقایسه و انتخاب اولیه محصول متمرکز است. 

نزدیک به یک‌چهارم مصرف‌کنندگان جهان خرید را از AI آغاز می‌کنند

گزارش The State of Fashion 2026 که توسط McKinsey & Company و The Business of Fashion منتشر شده، همین تغییر را در صنعت مد بررسی کرده است. بر اساس گزارش The State of Fashion 2026،

نزدیک به یک‌چهارم مصرف‌کنندگان جهانی هنگام خرید از هوش مصنوعی مولد به‌عنوان یکی از نقاط شروع اصلی خود استفاده می‌کنند. 

درعین‌حال، همین گزارش اعلام می‌کند موتور‌های جست‌وجوی سنتی همچنان حدود ۸۰ درصد ترافیک جست‌وجو را در اختیار دارند. بنابراین هوش مصنوعی هنوز جایگزین Google و سایر موتور‌های جست‌وجو نشده، اما به یک کانال جدید کشف و بررسی محصول تبدیل شده است. 

گزارش The State of Fashion 2026 همچنین با استناد به داده‌های Adobe به رشد ۴۷۰۰ درصدی ترافیک مرتبط با خرید از طریق ابزار‌های هوش مصنوعی میان جولای ۲۰۲۴ و جولای ۲۰۲۵ اشاره می‌کند و نقش این ابزار‌ها را در الهام‌گیری، تحقیق و مقایسه محصولات به‌ویژه در صنعت مد برجسته می‌داند. 

161-retailai-new-site-3

۱۶ درصد ترافیک ارجاعی Zara از ChatGPT

یکی از قابل‌توجه‌ترین آمار‌های گزارش The State of Fashion 2026 به برند‌های مد مربوط می‌شود. بر اساس داده‌های Similarweb که در گزارش The State of Fashion 2026 منتشر شده است، ChatGPT بین ژوئن تا آگوست ۲۰۲۵ حدود ۱۶ درصد از ترافیک ارجاعی ورودی به سایت Zara را تشکیل داده است. 

طبق همان داده‌های Similarweb در گزارش The State of Fashion 2026،

 سهم ChatGPT از ترافیک ارجاعی H&M و Aritzia در همین دوره حدود ۸ درصد بوده است. این آمار به معنی آن نیست که ۱۶ درصد از کل بازدید‌های سایت Zara از ChatGPT آمده است. این عدد فقط سهم ChatGPT از بخشی از ترافیک سایت را نشان می‌دهد که از منابع ارجاع‌دهنده خارجی وارد شده است. 

بااین‌حال، حضور ChatGPT در میان منابع قابل‌توجه ترافیک ارجاعی برند‌های جهانی مد نشان می‌دهد بخشی از فرایند کشف محصول در حال انتقال به محیط‌های مبتنی بر هوش مصنوعی است. 

مشتریانی که از AI می‌آیند چه رفتاری دارند؟ 

Adobe رفتار کاربرانی را که از طریق ابزار‌های هوش مصنوعی وارد سایت‌های خرده‌فروشی شده‌اند نیز بررسی کرده است. بر اساس گزارش Adobe Digital Insights منتشرشده در سال ۲۰۲۵، بازدیدکنندگانی که از منابع هوش مصنوعی مولد وارد سایت‌های خرده‌فروشی آمریکا شده‌اند، به طور متوسط ۳۲ درصد زمان بیشتری در سایت مانده‌اند، ۱۰ درصد صفحات بیشتری مشاهده کرده‌اند و نرخ خروج سریع آن‌ها ۲۷ درصد کمتر از بازدیدکنندگانی بوده که از سایر منابع وارد سایت شده‌اند. 

بااین‌حال، طبق همین گزارش Adobe، در جولای ۲۰۲۵ نرخ تبدیل ترافیک ورودی از هوش مصنوعی هنوز ۲۳ درصد پایین‌تر از سایر منابع ترافیک بود. این فاصله در ژانویه ۲۰۲۵ حدود ۴۹ درصد و در آوریل همان سال ۳۸ درصد بود. بر اساس داده‌های Adobe Digital Insights، 

درآمد ایجادشده به‌ازای هر بازدید از ترافیک ورودی هوش‌مصنوعی نیز بین ژانویه تا جولای ۲۰۲۵ حدود ۸۴ درصد افزایش‌یافته است. این اعداد نشان می‌دهند کاربرانی که از طریق هوش مصنوعی وارد فروشگاه‌های اینترنتی می‌شدند، در آن مقطع هنوز الزاماً نرخ خرید بالاتری نداشتند، اما زمان بیشتری در سایت صرف می‌کردند و صفحات بیشتری را بررسی می‌کردند. 

در ۲۰۲۶ معادله تغییر کرد

داده‌های تازه‌تر Adobe نشان می‌دهد وضعیت در سال ۲۰۲۶ تغییر کرده است. بر اساس گزارش Adobe با عنوان AI Traffic Grows but Retail Sites Lag in AI Search Visibility که در آوریل ۲۰۲۶ منتشر شد، ترافیک ورودی از ابزار‌های هوش مصنوعی به سایت‌های خرده‌فروشی آمریکا در سه‌ماهه نخست ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳۹۳ درصد رشد کرده است. 

طبق همین گزارش، ترافیک هوش مصنوعی در مارس ۲۰۲۶ نسبت به مارس ۲۰۲۵ حدود ۲۶۹ درصد بیشتر بوده است. Adobe همچنین اعلام کرده است این نوع ترافیک در فصل تعطیلات نوامبر و دسامبر ۲۰۲۵ نسبت به دوره مشابه سال قبل ۶۹۳ درصد افزایش‌یافته بود. 

یکی از مهم‌ترین اعداد همین گزارش به نرخ تبدیل مربوط می‌شود. بر اساس گزارش Adobe در آوریل ۲۰۲۶، نرخ تبدیل ترافیک ورودی از هوش مصنوعی در مارس ۲۰۲۶ حدود ۴۲ درصد بالاتر از ترافیک غیر AI بوده است؛ درحالی‌که طبق داده‌های Adobe، در مارس ۲۰۲۵ نرخ تبدیل همین گروه ۳۸ درصد پایین‌تر از سایر منابع ترافیک بود. 

این تغییر نشان می‌دهد نقش هوش مصنوعی در مسیر خرید تنها به تحقیق و جست‌وجو محدود نمانده و کاربران ورودی از این کانال به‌تدریج به مشتریانی با احتمال خرید بالاتر تبدیل شده‌اند. 

صفحات محصول هنوز برای AI آماده نیستند

در مقابل رشد ترافیک هوش مصنوعی، بسیاری از سایت‌های خرده‌فروشی هنوز از نظر ساختار اطلاعات برای این تغییر آماده نیستند. بر اساس گزارش Adobe با عنوان AI Traffic Grows but Retail Sites Lag in AI Search Visibility، میانگین امتیاز قابلیت خواندن صفحه اصلی سایت‌های خرده‌فروشی برای مدل‌های هوش مصنوعی ۷۵ درصد بوده است. در همین بررسی، صفحات دسته‌بندی کالا امتیاز ۷۴ درصد و صفحات محصول تنها امتیاز ۶۶ درصد دریافت کرده‌اند. 

به بیان دیگر، طبق معیار Adobe، به طور متوسط حدود ۳۴ درصد از محتوای صفحات محصول سایت‌های بررسی‌شده برای مدل‌های زبانی به‌درستی قابل خواندن نبوده است. همین گزارش Adobe نشان می‌دهد صفحات راهنمای مرجوعی و تعویض کالا میانگین امتیاز ۸۲ درصد، صفحات تماس ۸۱ درصد، بخش پرسش‌های متداول ۸۰ درصد و صفحات خدمات مشتری ۷۹ درصد را از نظر قابلیت خوانده‌شدن توسط مدل‌های هوش مصنوعی دریافت کرده‌اند. 

این داده‌ها نشان می‌دهد درحالی‌که هوش مصنوعی نقش بیشتری در پیداکردن و مقایسه محصولات پیدا می‌کند، صفحات محصول هنوز یکی از ضعیف‌ترین بخش‌های بسیاری از سایت‌های خرده‌فروشی از نظر قابلیت استفاده توسط مدل‌های هوش مصنوعی هستند. 

161-retailai-new-site-4

از ویترین برای انسان تا اطلاعات برای ماشین

گزارش The State of Fashion 2026 مسیر احتمالی بعدی این تغییر را نیز بررسی می‌کند. بر اساس این گزارش، در مدل سنتی خرید، مشتری تبلیغ را می‌بیند، جست‌وجو می‌کند، نظرات را می‌خواند، قیمت‌ها را مقایسه می‌کند و در نهایت تصمیم می‌گیرد. اما در سناریو‌های مبتنی بر AI Agent، بخشی از همین مراحل می‌تواند توسط عامل هوشمند انجام شود؛ از جست‌وجوی محصول و مقایسه قیمت گرفته تا ارائه فهرستی محدود از گزینه‌ها و در آینده، انجام خرید با اجازه مشتری. 

کنار هم قراردادن داده‌های BCG ،Adobe و گزارش The State of Fashion 2026

 ابعاد این تغییر را روشن‌تر می‌کند؛ بر اساس گزارش BCG، ۶۴ درصد مصرف‌کنندگان هندی از هوش مصنوعی مولد در تحقیق و انتخاب محصول استفاده می‌کنند؛ بر اساس Adobe، ترافیک AI به سایت‌های خرده‌فروشی آمریکا در جولای ۲۰۲۵ نسبت به سال قبل ۴۷۰۰ درصد رشد کرده است؛ بر اساس The State of Fashion 2026، نزدیک به یک‌چهارم مصرف‌کنندگان جهانی خرید خود را با کمک هوش مصنوعی آغاز می‌کنند و طبق داده‌های Similarweb منتشرشده در همین گزارش، ChatGPT حدود ۱۶ درصد از ترافیک ارجاعی Zara را در یک دوره سه‌ماهه تشکیل داده است. در طرف دیگر، گزارش Adobe در سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد میانگین قابلیت خواندن صفحات محصول توسط مدل‌های هوش مصنوعی هنوز تنها ۶۶ درصد است. این اعداد نشان می‌دهند هوش مصنوعی هنوز جای مشتری را نگرفته، اما به‌سرعت در حال تبدیل‌شدن به یکی از واسطه‌های جدید میان مشتری، محصول و برند است.