تا همین چند وقت پیش، ابزارهای هوش مصنوعی بیشتر بهعنوان ابزاری برای جستوجو، مقایسه محصولات و دریافت پیشنهاد خرید شناخته میشدند. اما دادههای جدید نشان میدهد نقش آنها در خردهفروشی آنلاین در حال تغییر است و هوش مصنوعی بهتدریج به یکی از مسیرهای واقعی ورود مشتری به فروشگاههای اینترنتی تبدیل میشود.
دادههای جدید Adobe که در سپتامبر ۲۰۲۶ منتشر شده، نشان میدهد نرخ تبدیل به خرید در میان کاربران بریتانیایی که از طریق ابزارهای هوش مصنوعی وارد وبسایت خردهفروشان شدهاند، در ماه اوت ۲۰ درصد بیشتر از کاربرانی بوده که از سایر مسیرهای آنلاین وارد شدهاند.

رفتار این گروه پس از ورود به فروشگاه اینترنتی نیز متفاوت است. کاربران هدایتشده از سوی هوش مصنوعی، ۲۳ درصد زمان بیشتری در وبسایت خردهفروشان سپری کردهاند و در هر مراجعه ۱۳ درصد صفحات بیشتری را دیدهاند. این اعداد نشان میدهد کاربری که پس از جستوجو و دریافت پیشنهاد از هوش مصنوعی وارد سایت یک فروشگاه میشود، احتمالاً با شناخت و قصد خرید بیشتری به آنجا رسیده است.
نکته قابلتوجه دیگر، کاهش مرجوعی در میان این مشتریان است. دادههای Adobe نشان میدهد کاربرانی که از طریق هوش مصنوعی به فروشگاهها هدایت میشوند، محصولات کمتری را مرجوع میکنند؛ موضوعی که میتواند نشانه انتخاب آگاهانهتر محصول پیش از انجام خرید باشد.

این تغییر برای خردهفروشان اهمیت زیادی دارد. تا امروز موتورهای جستوجو، شبکههای اجتماعی، تبلیغات دیجیتال و مراجعه مستقیم از مهمترین مسیرهای جذب مشتری به فروشگاههای آنلاین بودند. اکنون ابزارهایی مانند ChatGPT ،Gemini ،Claude و Copilot نیز در حال قرارگرفتن در ابتدای مسیر خرید هستند. مشتری میتواند پیش از ورود به فروشگاه درباره محصول سؤال کند، گزینههای مختلف را مقایسه کند، ویژگیهای موردنیازش را مشخص کند و سپس از طریق پیشنهاد هوش مصنوعی به یک فروشگاه یا محصول مشخص برسد. به همین دلیل، رقابت آینده فروشگاههای آنلاین فقط بر سر دیدهشدن در موتورهای جستوجو و شبکههای اجتماعی نخواهد بود. برندها باید به این فکر کنند که محصولات و اطلاعات آنها تا چه اندازه برای ابزارهای هوش مصنوعی قابلشناسایی، قابلفهم و قابل پیشنهاددادن است. هوش مصنوعی دیگر فقط به مشتری کمک نمیکند که چه چیزی بخرد؛ بهتدریج در حال تعیین این است که مشتری برای خرید به کجا برود.